Italija veoma blizu povratku nuklearne energije: Donji dom parlamenta daje zeleno svjetlo

Ovaj zakonski prijedlog, koji je Savjet ministara inicijalno odobrio u oktobru prošle godine, prenosi ovlašćenja na vladu da sveobuhvatno reguliše uvođenje "održive" nuklearne energije u okviru evropske politike dekarbonizacije do 2050. godine i ciljeva energetske bezbjednosti. Vladin mandat uključuje razvoj Nacionalnog programa za održivu nuklearnu energiju, osnivanje nezavisne Agencije za nuklearnu bezbjednost, jačanje naučnih i industrijskih istraživanja, razvoj novih stručnih vještina, kao i sprovođenje informativnih kampanja za podizanje svijesti javnosti.

Zakon sada ide na glasanje u gornji dom parlamenta (Senat), gdje vlada očekuje konačno usvajanje prije ljetnje pauze krajem jula. Nakon stupanja zakona na snagu, izvršne zakonske uredbe moraju biti usvojene u roku od 12 mjeseci.

Pozadina: tri decenije antinuklearnih politika

Italija je od početka 1960-ih godina upravljala sa ukupno 4 nuklearne elektrane. Međutim, nakon katastrofe u Černobilju 1986. godine, građani su na referendumu odlučili da napuste ovaj vid energije, što je rezultiralo zatvaranjem poslednja 2 operativna pogona (Kaorso i Trino Verčeleze) 1990. godine, prenosi Ekapija.

Novi pokušaj obnove nuklearnog programa zaustavljen je u martu 2011. godine, kada je nakon havarije u Fukušimi italijanska vlada proglasila moratorijum od najmanje godinu dana na izgradnju novih elektrana. Na referendumu održanom u junu te godine, čak 94% izašlih birača odbacilo je planove za izgradnju novih reaktora, prenosi Ekapija.

Radikalna promjena javnog mnijenja

Ali tokom poslednjih nekoliko godina došlo je do dramatičnog preokreta u stavu italijanske javnosti prema nuklearnoj energiji. U maju 2023. godine, parlament je usvojio prijedlog kojim se vlada poziva da razmotri uključivanje nuklearne energije u nacionalni energetski miks.

Već u septembru iste godine održan je prvi sastanak Nacionalne platforme za održivu nuklearnu energiju, tijela koje je vlada osnovala sa ciljem da definiše vremenski okvir za potencijalni povratak nuklearnom programu i identifikuje ekonomske prilike za domaći industrijski lanac koji već posluje u ovom sektoru na globalnom tržištu.