Energetika.ba
U dužini od 113 km

Zeleno svjetlo za naftovod do Mađarske

Autor: Energetika.ba
Zeleno svjetlo za naftovod do Mađarske
Foto: Ilustracija

Srbija je dala zeleno svjetlo za projekat koji donosi 5,5 miliona tona nafte godišnje. Usvojen je plan naftovoda od Mađarske do Novog Sada dužine 113 km.

Vlada Srbije usvojila je Uredbu o utvrđivanju Prostornog plana područja posebne namjene infrastrukturnog koridora naftovoda od granice sa Mađarskom do Novog Sada, čime se stvaraju uslovi za izgradnju ovog energetskog projekta.

Prema dokumentu, Prostorni plan obuhvata dijelove teritorija gradova i opština Novi Sad, Kanjiža, Senta, Ada, Bečej i Žabalj. Ovim planom utvrđene su osnove organizacije, uređenja, korištenja i zaštite infrastrukturnog koridora naftovoda, a sadrži i elemente detaljne regulacije koji omogućavaju njegovo direktno sprovođenje.

Projekat izgradnje naftovoda rezultat je saradnje Srbije i Mađarske, formalizovane potpisivanjem Memoranduma o razumijevanju između ministara rudarstva i energetike Srbije i vanjskih poslova i spoljne trgovine Mađarske u junu 2023. godine.

Cilj projekta je unapređenje energetske sigurnosti Srbije i diversifikacija pravaca snabdevanja sirovom naftom.

Nosilac izrade Prostornog plana je Ministarstvo građevinarstva, saobraćaja i infrastrukture, dok sredstva za njegovu realizaciju obezbjeđuje kompanija Transnafta AD Pančevo.

Maksimalni kapacitet naftovoda usaglašen je sa nominalnim obimom prerade sirove nafte u Rafineriji Pančevo, koji iznosi 4,8 miliona tona godišnje, kao i sa maksimalnom količinom koju Mađarska može isporučiti Srbiji – 5,5 miliona tona godišnje, prenosi Ekapija. Ovo u uslovima kontinualnog transporta odgovara protoku od oko 725 m3/h.

Preliminarnim hidrauličkim proračunom utvrđeno je da je za pun kapacitet transporta od pumpne stanice Alđo do terminala Transnafta AD Pančevo potreban maksimalni radni pritisak od 70 bara. Konkretni uslovi rada u cjevovodu – protok i pritisak – zavisit će od trenutnih potreba Srbije za sirovom naftom, kao i od dostupnih količina domaće nafte i one koja stiže putem naftovoda JANAF.

Prostorni plan obuhvata 4.535 hektara kroz šest opština

Prostorni plan posebne namjene za izgradnju naftovoda utvrđuje infrastrukturni koridor ukupne dužine od oko 120 kilometara, sa pojasom od 200 metara sa obje strane cjevovoda. Ukupna površina obuhvaćena planom iznosi 4535,43 hektara. Planirani čelični naftovod, sa maksimalnim radnim pritiskom od 70 bar, bit će podzeman duž cijele trase i protezat će se ukupno 113 km. Preliminarni prečnik je DN450, ali će konačna dimenzija biti određena projektnom dokumentacijom.

Plan obuhvata delove teritorija opština Kanjiža, Senta, Ada, Bečej, Žabalj i grada Novog Sada, precizno definisane kroz katastarske opštine poput Velebita, Kanjiže, Sente, Ade, Bačkog Gradišta, Žablja, Kaća i drugih. Konačna granica Prostornog plana je određena na osnovu tehničke dokumentacije i uslova nadležnih institucija.

Naftovod počinje na granici sa Mađarskom kod Horgoša 2, gdje se nalazi prijemno-otpremna čistačka stanica (POČS) i atmosferski rezervoar od 10 m3. Odatle se proteže ka jugu, prolazeći istočno od Horgoša (2 km) i sjeverozapadno od Martonoša (400 m), ukrštajući se sa državnim putem IB-13 i željezničkom prugom Horgoš-Kanjiža.

Na teritoriji Kanjiže trasa ide jugozapadno, prolazi zapadno od grada (2,8 km), zatim zapadno od Zimovića (800 m) i Trešnjevca (1 km), ukrštajući se sa kanalima Horgoš-Martonoš, Kereš i Adorjan-Velebit.

U opštini Senta nastavlja ka jugoistoku, prolazeći zapadno od Gornjeg Brega (2 km), a potom ulazi u opštinu Ada, gde prolazi zapadno od Sterijina (600 m) i ukršta se sa državnim putem IIA-105.

U opštini Bečej ide ka jugu, prelazi reku Čik, prolazi zapadno od Bačkog Petrovog Sela (3 km) i Bečeja (2 km), zatim se ukršta sa kanalom Dunav-Tisa-Dunav i prolazi zapadno od Bačkog Gradišta (2,1 km).

U opštini Žabalj prolazi zapadno od Čuruga (2,5 km), ukršta se sa Jegričkom rekom i njenom pritokom, a kod Gospođinaca prelazi državni put IIA-112 i željezničku prugu. Tu napušta koridor gasovoda Interkonektor i ulazi u infrastrukturni pojas naftovoda i gasovoda kod Đurđeva.

Dalje ide ka zapadu, prolazi kroz željezničke i putne koridore kod Nemanovaca, zatim ulazi u energetski koridor autoputa E-75 u blizini Novog Sada. Trasa prolazi kroz radnu zonu Sever IV i završava se u Prijemnoj čistačkoj stanici (PČS) Novi Sad unutar terminala Transnafta AD Pančevo.

Najveći dio trase prolazi kroz poljoprivredno zemljište, izvan urbanih zona, uz ukrštanja sa rekama, putevima i željeznicama.